Gildi trjßa

Hvers vir­i eru trÚ?  Er hŠgt a­ mŠla vir­i trjßa Ý krˇnum og aurum?  Ůa­ eru vÝst sÝ­ustu forv÷­ a­ tala um aura, ■eir eru alveg a­ detta ˙r umfer­ en trÚn lßta ■a­ ekkert ß sig fß, ■au hafa m÷rg hver lifa­ ˇtal myntbreytingar, gengisfellingar, ver­bˇlgur, hallŠri, gˇ­Šri, bankahrun og gu­ mß vita hva­.  ╔g held a­ trÚ ver­i ekki metin til fjßr, ver­mŠti ■eirra er anna­ og meira en svo a­ hversdagslegir hlutir eins og peningar gefi sanna mynd af raunverulegu gildi ■eirra.

TrjßrŠkt hefur veri­ stundu­ ß ═slandi a­ einhverju marki Ý r˙ma ÷ld sem telst ekki langur tÝmi Ý veraldars÷gunni.  Enn mß finna Ý ReykjavÝk trÚ sem voru me­ ■eim fyrstu sem grˇ­ursett voru Ý borginni.  Ůessi fyrstu trÚ ruddu lei­ina fyrir ÷ll hin trÚn sem ß eftir fylgdu ■vÝ me­ tilvist sinni s÷nnu­u ■au a­ trjßrŠkt var raunhŠfur m÷guleiki ß ═slandi.  ┴ ■essari r˙mu ÷ld hafa ˇtal trÚ veri­ grˇ­ursett Ý landinu.  ┴ heildina liti­ hefur ßrangurinn veri­ frßbŠr ■ˇtt finna megi s÷gur af misheppnu­um trjßrŠktartilraunum ■egar vel er a­ gß­ og kÝkir haf­ur vi­ h÷nd.  Aflei­ingar ■essarar trjßrŠktar er skjˇl, skjˇl sem au­veldar ÷­rum lÝfverum lÝfi­ og gerir umhverfi okkar hlřlegt og a­la­andi.

Ůegar horft er yfir g÷mul og grˇin hverfi Ý ReykjavÝk sÚst varla Ý h˙s■÷kin fyrir trjßkrˇnum sem standa langt upp fyrir h˙sin.  Ůa­ eru kannski ekki svo řkja m÷rg stˇr trÚ Ý hverjum gar­i en heildarßhrifin af fßum trjßm Ý m÷rgum g÷r­um eru ■au a­ allt hverfi­ nřtur skjˇlsins af trjßnum, ■a­ nßst fram s÷mu ßhrif og inni Ý skˇgi.  ═ skjˇlinu er minni vindkŠling og ■vÝ hŠrra hitastig sem au­veldar aftur rŠktun ß hitakŠrari pl÷ntum.  Skjˇli­ er lÝka hagstŠtt fyrir sˇlardřrkendur ■vÝ ■a­ er svo miki­ ■Šgilegra a­ striplast ˙ti Ý sˇlinni ef ma­ur ■arf ekki a­ hafa ßhyggjur af vindkŠlingunni. 

═ nřrri hverfum borgarinnar getur ma­ur aftur ß mˇti dß­st a­ h˙s■÷kunum Ý allri sinni litadřr­ og mismunandi l÷gun.  Ůar kemur tvennt til.  ═ fyrsta lagi er grˇ­urinn svo ungur a­ trÚn eru ekki farin a­ teygja sig upp fyrir h˙s■÷kin.  ═ ÷­ru lagi ■ß hefur fˇlk ekki ßhuga ß ■vÝ lengur a­ vera me­ stˇr og hßvaxin trÚ Ý g÷r­um sÝnum, ■au skyggja nefnilega svo miki­ ß sˇlpallana.  Skjˇli­ er fengi­ me­ skjˇlgir­ingum sem skřla hinu allra heilagasta ß lˇ­inni, umhverfi­ er fagurlega skreytt me­ blˇmstrandi runnum og lßgv÷xnum trjßm.  Haldi ■essi ■rˇun ßfram sÚr ma­ur fyrir a­ sÚr a­ hŠgt sÚ a­ ■ekkja ■a­ ß fˇlki, a­ minnsta kosti a­ sumarlagi, hvar ■a­ břr.  Ůessir kaffibr˙nu, ve­urb÷r­u b˙a Ý nřjum ˙thverfum borgarinnar en ■essir me­ ljˇsa, slÚtta litarafti­ b˙a Ý eldri hverfum borgarinnar...   

Ăttum vi­ ekki a­ vera ß var­bergi gagnvart ■eirri ■rˇun a­ fˇlk grˇ­ursetur ekki stˇr trÚ Ý nřja gar­a?  Skjˇlßhrifin sem vi­ njˇtum svo miki­ Ý g÷mlum, grˇnum hverfum, nßst ekki nema me­ ■vÝ a­ grˇ­ursetja stˇr trÚ Ý nřju hverfin.  Vissulega eru řmsar trjßtegundir sem eiga alls ekkert heima Ý litlum g÷r­um og mß ■ar nefna skessurnar tvŠr, alaska÷spina og sitkagreni­, ■Šr eru allt of fyrirfer­armiklar Ý venjulegar lˇ­ir.  Ůa­ er hins vegar hŠgt a­ koma ■vÝ ■annig fyrir a­ stˇr og fljˇtvaxin trÚ ß bor­ vi­ alaska÷spina og sitkagreni­ sÚu grˇ­ursett Ý grŠn svŠ­i innan nřju hverfanna ■annig a­ Ýb˙arnir fßi skjˇlßhrifin en ■urfi ekki a­ fˇrna sumarbr˙nkunni fyrir skjˇli­. 

RÚtt er a­ hafa ■a­ Ý huga a­ til eru margar tegundir af trjßm sem eru Ý me­allagi stˇr og geta ■vÝ gefi­ gott skjˇl ßn ■ess a­ breyta gar­inum Ý skuggsŠlan frumskˇg.  Ilmreynirinn Ýslenski og Ýslenska birki­ eru gott dŠmi um slÝkar trjßtegundir.  Ůessar tegundir eru har­ger­ar og fallegar, me­ frekar nettar trjßkrˇnur og geta vaxi­ ß vindas÷mum st÷­um.  RÚtt er a­ hafa Ý huga a­ samkvŠmt byggingarregluger­ mß ekki grˇ­ursetja stˇr trÚ nŠr lˇ­arm÷rkum en 3 metrum og er ■a­ me­al annars gert til a­ koma Ý veg fyrir nßgrannaerjur vegna yfirgangs stˇru trjßnna. 

Grˇ­ursetning stˇrra trjßa Ý ■Úttbřli er Ý raun og veru mj÷g mikilvŠg ■vÝ a­ ■rßtt fyrir hlřnun loftslags undanfarinna ßra ■ß er ═sland ß m÷rkum hins byggilega og okkur veitir ekki af ■eim hjßlpartŠkjum sem vi­ getum nota­ til a­ gera umhverfi okkar hlřlegra og mannvŠnna.  MikilvŠgi grŠnna svŠ­a innan ■Úttbřlis hefur or­i­ okkur Š ljˇsara, ekki einungis til ˙tivistar heldur einnig sem uppspretta skjˇlßhrifa.  Vi­ Šttum a­ hugsa hvert hverfi sem eina heild sem nřtur sameiginlegra ßhrifa af allri trjßrŠkt sem ß sÚr sta­ innan hverfisins, me­ ÷­rum or­um, vi­ Šttum a­ stefna a­ ■vÝ a­ sjß skˇginn fyrir trjßnum. 

 

 

 

 

Gu­rÝ­ur Helgadˇttir, gar­yrkjufrŠ­ingur


Til baka


yfirlit plantna

     
-->